Co to jest rozprawka?
To chyba najbardziej dojrzała forma wypowiedzi pisemnej, wymaga od autora nie tylko dużej sprawności "pisarskiej", ale także znajomości tematu, umiejętności argumentowania.
Zawsze uczono Was, że praca powinna mieć trzy części: wstęp, rozwinięcie i zakończenie. Tak samo jest w przypadku rozprawki, tyle tylko, że wstęp to »teza (lub czasem »hipoteza), »rozwinięcie – to »argumenty, zaś zakończenie – to »potwierdzenie tezy inaczej »podsumowanie.
Jak pracować nad rozprawką?
Rozprawka to "spec od problemów". Tę formę wypowiedzi można stworzyć tylko przez wcześniejsze postawienie jakiegoś problemu.
Rozprawka – krok po kroku
- Ustal tezę
- Uporządkuj argumenty i ustal kolejność, w jakiej chcesz je przytaczać.
Są dwa sposoby prezentowania swoich racji:
- od argumentu najważniejszego do najmniej przekonującego
- lub odwrotnie: zaczynasz od argumentu mniej ważnego, najmniej liczącego się, a kończysz na sprawach najważniejszych, najbardziej dla Ciebie znaczących.
- Napisz szczegółowy plan pracy.
- Zastanów się nad sposobem formułowania zdań, aby w pełni przedstawić swoje argumenty.
- Zgromadź odpowiednie słownictwo: określenia, wyrażenia, które będą ci pomocne.
- Zacznij pisać rozprawkę!
Drugi sposób pisania rozprawki
Życie byłoby piękne, gdyby wszystko było takie proste. Niestety, rozprawka ma jeszcze inne oblicze: nie zawsze przyjmujemy tezę, czasem mamy do czynienia z »hipotezą.
Czym hipoteza różni się od tezy?
Teza to założenie wstępne, którego jesteś pewny: "jest tak, a nie inaczej, i ja to udowodnię za pomocą odpowiednich argumentów".
Natomiast hipoteza to przypuszczenie, co do którego nie mamy pewności, pewnego rodzaju niejasność wymagająca sprawdzenia, przeprowadzenia dowodu. Oczywiście tym dowodem będzie rozprawka. Gdy w pracy występuje hipoteza, wtedy po przedstawieniu argumentów – zakończenie będzie tezą. .
Źródło: E. Biernacka, W. Herman, Jak pisać wypracowania, Wydawnictwo Eremis, Warszawa 2000.
Poza tym ... kilka rad:
- Rozprawka konkursowa ma mieć od 5 do 8 (maksymalnie 8,5) stron znormalizowanego maszynopisu (ok. 1800 ZNAKÓW na stronie, LICZĄC ZE SPACJAMI tzw. znormalizowana strona maszynopisu) . Proszę koniecznie zachować odstępy między wierszami, tak by na stronie mieściło się 30 wierszy, czcionka nie powinna być mniejsza niż 12 punktów
- Nie ma potrzeby dołączania strony tytułowej; tytuł powinien być umieszczony na pierwszej stronie. Na pierwszej stronie proszę podać również numer tematu oraz imię i nazwisko autora. Proszę numerować strony.
- Przed wysłaniem rozprawki, należy ją dokładnie sprawdzić, zarówno pod kątem poprawności językowej, jak i spójności argumentów. Nie należy wysyłać pracy, która nie była przeczytana (najlepiej na głos, obcej osobie), co najmniej raz. Nic nie denerwuje sprawdzających bardziej niż praca, która robi wrażenie brudnopisu. Pojedyncze błędy mogą się zdarzać, ale nic nie usprawiedliwia odesłania, jako skończonej pracy, nieuporządkowanego pierwszego szkicu.
- Zdarza się często, że musimy napisać więcej niż jeden szkic, by jasno sobie uświadomić, o czym tak naprawdę piszemy. Koniecznie przeczytaj rozprawkę, gdy skończysz jej pierwszy szkic, przeanalizuj dokładnie, co starałaś/eś się napisać i powróć to wstępnych akapitów, by je przeformułować, jeśli okaże się to konieczne.
- Używaj jasnego, prostego języka (to sprawa pierwszorzędnej wagi). Unikaj nieostrych sformułowań.
- Rozwijaj swoją argumentację w sposób możliwie uporządkowany. Unikaj rozważań nie na temat.
- Stosuj podtytuły i inne formy wizualnego i logicznego uporządkowania tekstu.